ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಡಿ.ಕೆ.ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಟಿ.ಎಂ.ನದಾಫ್ ಅವರ ವಿಭಾಗೀಯ ಪೀಠವು ಉಷಾ ಎನ್.ಸ್ವಾಮಿ ಅವರ ಮೇಲ್ಮನವಿಯನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ಈ ಮಹತ್ವದ ಆದೇಶ ಹೊರಡಿಸಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಉಷಾ ಅವರು ತಮ್ಮ ತಾತನ ಸ್ವಯಂ ಸಂಪಾದಿತ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಪಾಲು ಕೇಳಿ ಕೋರ್ಟ್‌ಗೆ ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ, ಆಸ್ತಿ ತಾತನ ಸ್ವಂತ ಶ್ರಮದಿಂದ ಗಳಿಸಿದ್ದು ಎಂದು ತಿಳಿದು ಬಂದಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ.

ತಾತನು ತನ್ನ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಪಾದಿಸಿದ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಕೌಟುಂಬಿಕ ಒಪ್ಪಂದದ ಮೂಲಕ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಹಂಚಿಕೆ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಈ ಹಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತಂದೆಗೆ ಬಂದ ಭಾಗವು ಅವರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಆಸ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ಮಿತಾಕ್ಷರ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ತಂದೆಗೆ ತನ್ನ ಸ್ವಯಂ ಸಂಪಾದಿತ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಯಾರಿಗೆ ಬೇಕಾದರೂ ವಿಲ್ ಮಾಡುವ ಅಥವಾ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಿದೆ. ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು ಇಲ್ಲಿ ಕಾಪರ್ಸನರ್ (ಸಹ ಒಡೆಯ) ಅಲ್ಲ. ಅವರು ಪಿತ್ರಾರ್ಜಿತ ಆಸ್ತಿ ಎಂದು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಲು ವಿಫಲರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಪೀಠ ವಿವರಿಸಿದೆ.

ಹಿಂದೂ ಸಕ್ಸೆಷನ್ ಆಕ್ಟ್ ಮತ್ತು ಮಿತಾಕ್ಷರ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ಪಿತ್ರಾರ್ಜಿತ ಆಸ್ತಿ ಎಂದರೆ ಮುತ್ತಾತ-ತಾತ-ತಂದೆ-ಮಗ ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ಪೀಳಿಗೆಗಳವರೆಗೆ ವಿಭಜನೆಯಾಗದೆ ಸತತವಾಗಿ ಬಂದಿರುವ ಆಸ್ತಿ. ಇದರಲ್ಲಿ ಮಗು ಜನ್ಮದಿಂದಲೇ ಹಕ್ಕು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ತಂದೆಯು ಇಂತಹ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಒಬ್ಬನೇ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ; ಎಲ್ಲಾ ಕಾಪರ್ಸನರ್‌ಗಳ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಅಗತ್ಯ. ಆದರೆ ಸ್ವಯಂ ಸಂಪಾದಿತ ಆಸ್ತಿ (self-acquired property) ತಂದೆಯ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ತಾತನಿಂದ ಗಿಫ್ಟ್ ಅಥವಾ ವಿಲ್ ಮೂಲಕ ಬಂದರೂ ಅದು ತಂದೆಯ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಆಸ್ತಿಯೇ ಆಗುತ್ತದೆ.

ಈ ತೀರ್ಪು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ನ ಹಲವು ಹಿಂದಿನ ನಿರ್ಧಾರಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಸ್ವಯಂ ಸಂಪಾದಿತ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಮಗನಿಗೆ ಜನ್ಮ ಹಕ್ಕು ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ. ತಂದೆ ಬದುಕಿರುವಾಗ ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು ತಾತನ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ನೇರ ಹಕ್ಕು ಕೇಳಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ತಂದೆಯ ನಂತರವಷ್ಟೇ ವಾರಸುದಾರರಾಗಿ ಪಾಲು ಬರುತ್ತದೆ. ದೆಹಲಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ಗಳು ಇದೇ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿವೆ.

ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಆಸ್ತಿ ಸಂಬಂಧಿ ವಿವಾದಗಳು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿವೆ. ಬೆಂಗಳೂರು, ಮೈಸೂರು, ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ-ಧಾರವಾಡ, ಮಂಗಳೂರು ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ತಾತ-ಮೊಮ್ಮಗ ವಿವಾದಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ. 2024-25ರಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 1,850ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಸ್ತಿ ವಿಭಜನೆ ಪ್ರಕರಣಗಳು ದಾಖಲಾಗಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಶೇಕಡಾ 25-30ರಷ್ಟು ಪ್ರಕರಣಗಳು ಸ್ವಯಂ ಸಂಪಾದಿತ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಿತ್ರಾರ್ಜಿತ ಎಂದು ತಪ್ಪು ತಿಳಿದುಕೊಂಡು ಹೂಡಿದ್ದವು ಎಂದು ಕಾನೂನು ತಜ್ಞರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆ: ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಾಪಾರಿ ತನ್ನ ತಂದೆಯಿಂದ ಬಂದ ಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯದ ಕಟ್ಟಡವನ್ನು ಒಬ್ಬ ಮಗನಿಗೆ ದಾನ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಮತ್ತೊಂದು ಮಗನ ಮಕ್ಕಳು ಪಾಲು ಕೇಳಿ ಕೋರ್ಟ್‌ಗೆ ಹೋದರು. ಆದರೆ ಕೋರ್ಟ್ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿತು. ಇಂತಹ ಸಾವಿರಾರು ಪ್ರಕರಣಗಳು ಬಾಕಿ ಇವೆ.

2005ರ ಹಿಂದೂ ಸಕ್ಸೆಷನ್ ತಿದ್ದುಪಡಿಯ ನಂತರ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಪಿತ್ರಾರ್ಜಿತ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸಮಾನ ಹಕ್ಕು ಬಂದಿದೆ. ಆದರೆ ಸ್ವಯಂ ಸಂಪಾದಿತ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ತಂದೆಗೆ ಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಿದೆ. ಮಹಿಳೆಯರು ತಂದೆಯ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಪಾಲು ಕೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ತೀರ್ಪು ಪುನಃ ಒತ್ತಿ ಹೇಳಿದೆ. ಆದರೆ ತಂದೆ ನಿಧನರಾದ ನಂತರ ವಾರಸುದಾರರಾಗಿ ಹಕ್ಕು ಬರುತ್ತದೆ.

*ತಾತ-ತಂದೆಯರು ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ವಿಲ್ (Will) ಮೂಲಕ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ವಿಭಜಿಸುವುದು.