Last Updated:
PM Modi: ನೆಹರು ಅವರ ಕಾಲದ ಭಾರತಕ್ಕೂ, ಇಂದಿನ ಮೋದಿಯವರ ಕಾಲದ ಭಾರತಕ್ಕೂ ಅಜಗಜಾಂತರ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ! 34 ಕೋಟಿಯ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಿಂದ 140 ಕೋಟಿಯ ಬೃಹತ್ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಆಡಳಿತವನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುವುದು ಹೇಗೆ?
ನೆಹರು ಅವರು ಪ್ರಧಾನಿಯಾದಾಗ ಭಾರತ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಪ್ರಯೋಗಕ್ಕೆ (Democratic Experiment) ಕೈಹಾಕಿತ್ತು. ಅಂದು ಕೇವಲ 17 ಕೋಟಿ ಮತದಾರರಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಇಂದು ಆ ಸಂಖ್ಯೆ 95 ಕೋಟಿ ದಾಟಿದೆ. ಇದು ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಆಚರಣೆ. ನೆಹರು ಕಾಲದ ಸವಾಲುಗಳಿಗೂ, ಇಂದಿನ ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿಯವರ (PM Modi) ಕಾಲದ ಸವಾಲುಗಳಿಗೂ ಭೂಮಿ-ಆಕಾಶದಷ್ಟು ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ (Digital age) ದೇಶವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸುವುದು ಹೇಗೆ ಎಂಬುದೇ ಇಂದಿನ ಅಸಲಿ ಮರ್ಮ.
ಅಂದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷವೇ ರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ಏಕಪಕ್ಷೀಯ ಪ್ರಭುತ್ವ ಸಾಧಿಸಿತ್ತು. ಕೇವಲ 50 ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳು ಮಾತ್ರ ಅಂದಿನ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿದ್ದವು. ಆದರೆ ಇಂದಿನ ಚಿತ್ರಣವೇ ಬೇರೆ. ನೂರಾರು ಪಕ್ಷಗಳು ಕಣದಲ್ಲಿದ್ದು, ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಆಕಾಂಕ್ಷೆಗಳು, ಮೈತ್ರಿಕೂಟಗಳ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮೀಕರಣಗಳು ಆಡಳಿತವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಜಟಿಲಗೊಳಿಸಿವೆ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಪ್ರಧಾನಿಗೂ ಇಂದು ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ರಾಜಕೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸಮತೋಲನದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ ಸವಾಲಿದೆ.
ನೆಹರು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸುದ್ದಿಗಳು ತಲುಪಲು ದಿನಗಳೇ ಬೇಕಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಪತ್ರಿಕೆ ಮತ್ತು ರೇಡಿಯೋವೇ ಅಂದಿನ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನ. ಆದರೆ ಇಂದು, ಮೋದಿಯವರ ಪ್ರತಿ ಮಾತು, ಯೋಜನೆಗಳು ಸೆಕೆಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳ ಮೂಲಕ ಮನೆಮನೆ ತಲುಪುತ್ತವೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ನೈಜ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಆಡಳಿತದ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಯ ಮೇಲೆ ನಿರಂತರ ನಿಗಾ ಇರುತ್ತದೆ.
1950ರ ದಶಕದ ಭಾರತವು ಬದುಕುಳಿಯುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರತೆಯ ಮೇಲೆ ಗಮನಹರಿಸಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇಂದಿನ 2020ರ ದಶಕದ ಭಾರತವು ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಭಾರತ. ಜನರಿಗೆ ಈಗ ಕೇವಲ ಅನ್ನವಲ್ಲ, ವರ್ಲ್ಡ್-ಕ್ಲಾಸ್ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ, ಗುಣಮಟ್ಟದ ಶಿಕ್ಷಣ, ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಂಪರ್ಕ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗದ ಅವಕಾಶ ಬೇಕು. ಸರ್ಕಾರದ ಮೇಲಿನ ಈ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳ ಹೊರೆ ಅಂದಿಗಿಂತ ಇಂದು ಹಲವು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.
ನೆಹರು ಅವರ ಭಾರತವು ವಸಾಹತುಶಾಹಿಯಿಂದ ಹೊರಬಂದ ಹೊಸ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿ ತನ್ನ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕಾಗಿ ಹುಡುಕಾಡುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇಂದಿನ ಮೋದಿಯವರ ಭಾರತವು ಜಾಗತಿಕ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ (Global role) ಪ್ರಮುಖ ಆಟಗಾರ. ವ್ಯಾಪಾರ, ಹವಾಮಾನ ವೈಪರೀತ್ಯ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಭದ್ರತೆಯ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಅಭಿಪ್ರಾಯಕ್ಕೆ ಇಂದು ಜಗತ್ತೇ ಮನ್ನಣೆ ನೀಡುತ್ತಿದೆ.
ಆಡಳಿತದ ಸ್ವರೂಪವೇ ಸಂಪೂರ್ಣ ಬದಲಾಗಿದೆ. ಅಂದು 34 ಕೋಟಿ ಜನರ ದೇಶವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ಒಂದು ರೀತಿಯಾದರೆ, ಇಂದು 140 ಕೋಟಿಗೂ ಅಧಿಕ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಿರುವ, ಸದಾ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ದೇಶವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸುವುದು ದೊಡ್ಡ ಜವಾಬ್ದಾರಿ. ದೇಶದ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಮಹತ್ವ ಬೆಳೆದಂತೆ, ಪ್ರಧಾನಿಯ ಹೆಗಲ ಮೇಲೆ ಹೊರೆಯೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.
ನೆಹರು ಮತ್ತು ಮೋದಿ ಇಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಿದರು. ಭಾರತ ಅಂದಿನ ಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ಇಂದಿನ ಬಲಿಷ್ಠ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಬಂದಿರುವುದು ಕಳೆದ 7 ದಶಕಗಳ ರೋಚಕ ಪಯಣಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿ. ಮುಂದಿನ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ಭಾರತ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದೆ.













